Bevoorradingszekerheid - Update


04-10-2012

Nu het duidelijk wordt dat de kerncentrales Doel 3 en Tihange 2 niet op korte tijd opnieuw in dienst zullen worden gesteld, rijzen er vragen over de bevoorradingszekerheid in België.



Als beheerder van het Belgische transmissienet voor elektriciteit is Elia een belangrijke schakel tussen enerzijds de producenten en de leveranciers van elektriciteit en anderzijds de industriële klanten en de distributienetbeheerders (die de KMO's en de gezinnen bevoorraden).

Nu het duidelijk wordt dat de kerncentrales Doel 3 en Tihange 2 niet op korte tijd opnieuw in dienst zullen worden gesteld, rijzen er vragen over de bevoorradingszekerheid in België.

Elia licht de respectievelijke rollen van de marktspelers wat toe:

  • de regering, vertegenwoordigd door de minister van Energie, is verantwoordelijk voor de bevoorradingszekerheid van het land;
  • de elektriciteitsproducenten /-leveranciers zijn contractueel verplicht om hun klanten elektriciteit te leveren en zijn verantwoordelijk voor het evenwicht tussen hun productie en het verbruik van hun klanten;
  • Elia stelt zijn net, inclusief de koppelingen met de buurlanden, ter beschikking van de marktspelers en levert een waaier van diensten om toe te zien op het evenwicht tussen productie en verbruik in de Belgische zone.

Elia, dat geen eigen productiemiddelen bezit, voert als netbeheerder simulaties uit om te beoordelen in welke mate de bevoorradingszekerheid inzake elektriciteit tijdens de komende winters kan worden beïnvloed indien de reactoren van Doel 3 en Tihange 2 voor langere tijd buiten gebruik blijven.

Aan de hand van deze simulaties werd aangetoond dat, volgens de hypothese waarbij Doel 3 en Tihange 2 onbeschikbaar blijven:

  • België op de winterpiek structureel van zijn invoer afhankelijk wordt om zijn vraag naar elektriciteit te dekken;
  • dankzij de versterkingen die Elia aan de koppelingen heeft uitgevoerd, kunnen de Belgische marktspelers tot 3500 MW (het equivalent van 3,5 kerncentrales) buiten de landsgrenzen aankopen;
  • de uitbatingsmarges van het elektrische systeem in België worden steeds nauwer en er moet absoluut vermeden worden dat nog meer centrales worden stilgelegd.

Bovendien moet Elia continu klaar staan om noodsituaties te beheren, teneinde stroomonderbrekingen zo veel mogelijk te vermijden.

Twee bijzonder kritieke situaties kunnen zich voordoen:

  • een onverwacht incident, dat een belangrijk onevenwicht tussen productie en verbruik veroorzaakt (cf. 4 november 2006): dankzij automatismen kan het verbruik tijdelijk verminderd worden, waardoor een klein aantal afnemers voor een zeer korte tijd wordt afgeschakeld;
  • een situatie van schaarste is over het algemeen voorspelbaar en doet zich voor wanneer de plaatselijke productie ontoereikend is voor het verbruik; vooral op de dagpiek (traditioneel ’s winters na zonsondergang, rond 18.15 u). In dergelijke situaties worden in overleg met de producenten en de autoriteiten specifieke maatregelen voorbereid:

1. beperking van de vraag d.m.v. vrijwillige maatregelen: de burgers uitnodigen om hun gewoonten aan te passen om een onevenwicht te vermijden op het kritiek ogenblik van de verbruikspiek;

2. dwingende of contractuele maatregelen voor bedrijven en instellingen: geen lichtreclames op de piek, koeling verminderen, tijdelijke onderbreking van bepaalde industriële processen.

3. in laatste instantie wordt in overleg met de overheden een afschakelplan uitgevoerd.

In ieder geval zal Elia vooraf de autoriteiten waarschuwen en samen met hen beoordelen welke informatie aan de getroffen bevolking moet worden meegedeeld.

Meer informatie vindt u in de fact sheet die de werking van het net en van de elektriciteitsmarkt in detail toelicht.